Thử việc là giai đoạn giúp doanh nghiệp đánh giá mức độ phù hợp của nhân sự, đồng thời giúp người lao động hiểu rõ hơn về công việc và môi trường làm việc. Tuy nhiên, một câu hỏi thường gặp trong giai đoạn này là: Công ty có phải đóng bảo hiểm xã hội (BHXH) cho nhân viên thử việc không?
Câu trả lời phụ thuộc vào hình thức hợp đồng mà hai bên ký kết, chứ không chỉ dựa vào việc nhân viên đang trong thời gian thử việc.
1. Ký hợp đồng thử việc riêng: Có phải đóng BHXH không?
Theo khoản 5 Điều 3 Nghị định 158/2025/NĐ-CP, người lao động làm việc theo hợp đồng thử việc theo quy định của pháp luật lao động không thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc.
Điều này có nghĩa là nếu doanh nghiệp ký hợp đồng thử việc riêng với người lao động thì không phải đóng BHXH bắt buộc cho người lao động trong thời gian thực hiện hợp đồng này.
Tuy nhiên, doanh nghiệp vẫn cần thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ khác theo quy định pháp luật, bao gồm tiền lương thử việc và các quyền lợi có liên quan.
2. Thử việc được ghi trong hợp đồng lao động: Quy định có gì khác?
Một hình thức khác là doanh nghiệp ký hợp đồng lao động ngay từ đầu và đưa nội dung thử việc vào hợp đồng.
Trong trường hợp này, nếu hợp đồng thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc theo quy định, người lao động vẫn phải tham gia BHXH trong thời gian thử việc. Doanh nghiệp có trách nhiệm thực hiện đăng ký và đóng bảo hiểm theo quy định hiện hành.
Như vậy, hai trường hợp có thể được phân biệt như sau:
Hợp đồng thử việc riêng: Không thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc theo quy định nêu trên.
Hợp đồng lao động có nội dung thử việc: Thực hiện nghĩa vụ BHXH bắt buộc nếu thuộc đối tượng tham gia theo pháp luật.
Đây là điểm doanh nghiệp cần kiểm tra kỹ khi xây dựng quy trình tuyển dụng và chuẩn bị hồ sơ nhân sự.
3. Sau khi kết thúc thử việc, doanh nghiệp cần làm gì?
Khi người lao động đạt yêu cầu và tiếp tục làm việc theo hợp đồng lao động thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc, doanh nghiệp cần thực hiện thủ tục đăng ký tham gia và đóng bảo hiểm theo quy định.
Bên cạnh đó, bộ phận nhân sự nên rà soát các thông tin cần thiết như loại hợp đồng, ngày bắt đầu làm việc, mức lương làm căn cứ đóng bảo hiểm và hồ sơ của người lao động để hạn chế sai sót trong quá trình thực hiện.
Việc xác định đúng thời điểm tham gia BHXH không chỉ giúp doanh nghiệp tuân thủ pháp luật mà còn bảo đảm quyền lợi an sinh của nhân viên.
4. Góc nhìn từ công việc HR
Từ góc nhìn nhân sự, tôi cho rằng quản lý hồ sơ thử việc không nên chỉ dừng lại ở việc theo dõi ngày bắt đầu và kết thúc thử việc.
Một quy trình nhân sự tốt cần xác định rõ hình thức hợp đồng ngay từ đầu, đồng thời bảo đảm người lao động hiểu được các quyền lợi và nghĩa vụ liên quan đến quá trình làm việc.
Đặc biệt, doanh nghiệp không nên mặc định rằng cứ đang thử việc thì đều chưa phải đóng BHXH. Việc xác định nghĩa vụ bảo hiểm cần dựa trên bản chất và hình thức hợp đồng được ký kết, cùng các điều kiện pháp luật áp dụng.
Kết luận
Nhân viên thử việc có phải đóng BHXH bắt buộc hay không phụ thuộc vào hình thức hợp đồng và quy định pháp luật áp dụng. Hợp đồng thử việc riêng và hợp đồng lao động có nội dung thử việc không được xử lý giống nhau về nghĩa vụ BHXH.
Đối với doanh nghiệp, việc kiểm tra hợp đồng ngay từ đầu là bước quan trọng để thực hiện đúng trách nhiệm pháp lý. Đối với người lao động, chủ động tìm hiểu loại hợp đồng mình ký cũng giúp hiểu rõ hơn về quyền lợi trong thời gian thử việc.
Nguồn tham khảo: Nghị định 158/2025/NĐ-CP và Luật Bảo hiểm xã hội 2024.
Bài viết nhằm mục đích chia sẻ thông tin chung, không thay thế tư vấn pháp lý cho từng trường hợp cụ thể.
